HAP #012 — Septik Şok: İlk Saatte Ne Yapmalıyım?
Okuma süresi: ~2 dakika
💊 Tek cümlede Hap
Septik şokta saat işliyor: kültür ve laktatı al, uygun antibiyotiği geciktirme, hipoperfüzyonu kristalloidle resüsite et ve hipotansiyon sürüyorsa noradrenalini erkenden başla; başlangıç MAP hedefi 65 mmHg. Society of Critical Care Medicine (SCCM)
🎯 İlk dakikalarda ne yap?
Sepsis ve septik şok medikal acildir; tanısal süreç ile resüsitasyon eş zamanlı yürümelidir. Society of Critical Care Medicine (SCCM)
İlk yaklaşımda:
🩸 Laktat ölç
Hipoperfüzyonun değerlendirilmesine yardımcı olur. Ancak laktat yüksekliği tek başına “sepsis” anlamına gelmez; klinik bağlamda yorumlanmalıdır.
🧫 Kan kültürlerini al
Mümkünse antimikrobiyal başlamadan önce al; fakat kültür almak antibiyotiği anlamlı şekilde geciktirmemeli.
💊 Antibiyotiği başla
Olası/probable/definite septik şokta antimikrobiyal tedavi hemen, ideal olarak tanındıktan sonraki 1 saat içindeverilmelidir. Society of Critical Care Medicine (SCCM)
💧 Sıvı: 30 mL/kg ama otomatik pilot yok
Sepsise bağlı hipoperfüzyon veya septik şokta güncel SSC:
İlk 3 saatte en az 30 mL/kg IV kristalloid
öneriyor; ancak bu koşulsuz bir “her hastaya 30 mL/kg yükle” emri değildir.
Hastanın özellikleri ve klinik bağlam dikkate alınmalı; sıvı tedavisi boyunca sık yeniden değerlendirme yapılarak hem yetersiz hem de aşırı resüsitasyondan kaçınılmalıdır. Society of Critical Care Medicine (SCCM)
Kristalloid ilk seçenektir; dengeli kristalloidler normal saline tercih edilebilir. Society of Critical Care Medicine (SCCM)
💉 Tansiyon hâlâ düşükse?
Noradrenalin (norepinefrin) = ilk tercih vazopressör.
Başlangıç hedefi:
MAP ≈ 65 mmHg
Santral kateter takılmasını bekleyerek vazopressörü geciktirme. Güncel SSC, septik şokta vazopressörün periferik IV yoldan başlanmasını, santral yol beklenerek tedavinin geciktirilmesine tercih ediyor. Society of Critical Care Medicine (SCCM)
⚠️ Kritik hata
“Önce 30 mL/kg sıvının tamamı bitsin, sonra vazopressör düşünürüz.”
Persistan ciddi hipotansiyonda vazopressörü gereksiz yere geciktirme. Sıvı ve vazopressör tedavileri klinik yanıta göre paralel ilerleyebilir.
İkinci hata:
Tekrar değerlendirmeden litrelerce sıvı vermek.
Kan basıncı tek hedef değildir. Perfüzyonu tekrar değerlendir:
Mental durum • kapiller dolum • idrar çıkışı • laktat trendi • dinamik sıvı yanıtı
SSC, sıvı yönetiminde yalnız fizik muayene veya statik ölçümlere göre dinamik ölçümlerin tercih edilmesini öneriyor. Society of Critical Care Medicine (SCCM)
🧠 Akılda kalsın
KÜLTÜR → ANTİBİYOTİK → SIVI → NORADRENALİN
Ve üç sayı:
1 saat → septik şokta antibiyotik
30 mL/kg / 3 saat → hipoperfüzyonda başlangıç kristalloidi
65 mmHg → başlangıç MAP hedefi
Ama unutma:
Sıvı ver → yanıtı gör → tekrar karar ver.
❓ Tek soru
SORU: Pnömoni düşünülen 72 yaşındaki hastanın TA'sı 78/45 mmHg, laktatı 5,1 mmol/L. Kültürleri alındı, antibiyotik başlandı ve kristalloid resüsitasyonu sürüyor. Hasta hâlâ belirgin hipotansif. İlk tercih vazopressörünüz ve başlangıç MAP hedefiniz nedir?
Noradrenalin; başlangıç MAP hedefi yaklaşık 65 mmHg. Santral damar yolu henüz hazır değilse uygun periferik IV erişimden başlanarak vazopressör tedavisinin geciktirilmemesi öneriliyor.
📚 Kaynak
2026 Surviving Sepsis Campaign International Guidelines, septik şokta antimikrobiyal tedavinin hemen ve ideal olarak 1 saat içinde başlanmasını; sepsise bağlı hipoperfüzyon/septik şokta ilk 3 saatte en az 30 mL/kg kristalloidverilmesini, ancak sıvı hacminin hasta özelliklerine göre değerlendirilmesini öneriyor. Septik şokta noradrenalin ilk tercih vazopressör, başlangıç MAP hedefi ise 65 mmHg. Society of Critical Care Medicine (SCCM)
